Paratuberkulosia Mycobacterium avium subsp. paratuberculosis (Map) bakterioak eragindako gaixotasun infekzioso kronikoa da. Gaixotasun honek hausnarkariei eragiten die batez ere, eta galera ekonomiko handiak eragiten ditu abeltzaintzako ustiategietan. Gaur egun sendabide eraginkorrik ez dagoenez, txertaketa gaixotasun hau kontrolatzeko funtsezko tresna bihurtu da, gaixotasunaren larritasuna murrizten laguntzen baitu, bai eta kutsatutako animaliek bakterioaren iraizpena ere.
Tradizionalki, txertoek nagusiki egokitze-immunitatea estimulatzen dutela uste izan da, zeina patogeno jakin baten aurrean erantzun espezifikoak sortzeaz arduratzen den. Azken urteotan, ordea, immunitate entrenatuaren (trained immunity) kontzeptua garatu da. Kontzeptu honen arabera, txerto jakin batzuek aldaketa iraunkorrak eragin ditzakete sortzetiko immunitate-zeluletan, eta, ondorioz, zelula horiek erantzun azkarrago eta indartsuagoa eman dezakete etorkizuneko infekzioen aurrean.
Testuinguru horretan, NEIKEReko Immunologia Aplikatuko taldeak, Leongo Unibertsitatearekin (ULE) eta Mendiko Abeltzaintza Institutuarekin (IGM-CSIC) lankidetzan egindako ikerketa batean, ebaluatu zuen ea Map bakterioaren aurkako txerto inaktibatu batekin egindako txertaketak immunitate entrenatuarekin bateragarriak diren aldaketak eragiten dituen behi-neutrofiloetan.
Horrela, frogatu zuten txertatutako txahalen neutrofiloek Map-en aurkako gaitasun fagozitiko handiagoa zutela, bai eta oxigeno-espezie erreaktiboen (ROS) ekoizpen handiagoa ere. Gainera, neutrofiloek zelulaz kanpoko tranpa (NET) gehiago askatzen zituzten. Tranpa horiek patogenoak immobilizatzen eta ezabatzen laguntzen dute. Bereziki interesgarria da NETen askapenaren igoera hori ez zela Map-en aurka soilik hauteman, baizik eta Mycobacterium bovis BCG, Escherichia coli eta Staphylococcus aureus bakterioen aurka ere. Azken bi bakterio horiek behi-aziendetako ugatzetako eta hesteetako infekzioak eragin ditzakete. Emaitza horiek iradokitzen dute entrenatutako neutrofilo horiek patogenoei aurre egiteko gaitasun handiagoa dutela. Era berean, esperimentazio-baldintzetan Map bidezko birestimulazioa eragin zenean, neutrofiloen migrazio-gaitasunean ere aldaketak hauteman ziren. Azpimarratzekoa da ikerketa honetan fagozitosiarekin, ROSen ekoizpenarekin, NETen askapenarekin, neutrofiloen mugikortasunarekin eta aktibazio immunitarioarekin lotutako geneen adierazpenean ere aldaketak identifikatu zirela. Geneen adierazpenean hautemandako aldaketa horiek saiakuntza funtzionalen emaitzak babesten dituzte, eta txertaketak zelula horien birprogramazio funtzionala eragin zezakeelako hipotesia indartu zuten.
Oro har, emaitza horiek iradokitzen dute Map-en aurkako txerto inaktibatu honek aldaketa funtzional eta molekularrak eragiten dituela behien neutrofiloetan, hauek immunitate entrenatuaren fenomenoarekin bat datozelarik. Aurkikuntza horiek txerto horrek eragindako mekanismo immunologikoei buruzko ezagutza zabaltzen laguntzeaz gain, animalien sortzetiko immunitate-defentsak indartzeko estrategiekiko interesa piztu dute, gaixotasun infekziosoei aurre egiteko gaitasuna hobetzeko asmoz.
Ikerketa honi buruzko informazio zehatzagoa berriki argitaratutako artikuluan aurki daiteke: https://www.nature.com/articles/s41541-026-01556-z.
Erreferentzia
Mugica-Unamuno M., Molina E., Oyanguren M., Mendívil P., Fernández M., Geijo M.V., Arrazuria R., Garrido J.M. Elguezabal N. Paratuberculosis vaccination induces a phenotype consistent with trained immunity in bovine neutrophils. npj Vaccines, 2026.
Argazkia: PEXEL (Giulia Botan)
PARAINVAX (PID 2021-125807OB-C22)

