{"id":5589,"date":"2025-06-27T15:44:41","date_gmt":"2025-06-27T13:44:41","guid":{"rendered":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/?p=5589"},"modified":"2025-06-27T15:44:41","modified_gmt":"2025-06-27T13:44:41","slug":"zein-kaparrek-ziztatzen-dituzte-pertsonak-euskadin-eta-zer-patogeno-aurkitzen-ditugu-haietan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/zein-kaparrek-ziztatzen-dituzte-pertsonak-euskadin-eta-zer-patogeno-aurkitzen-ditugu-haietan\/","title":{"rendered":"Zein kaparrek ziztatzen dituzte pertsonak Euskadin eta zer patogeno aurkitzen ditugu haietan?"},"content":{"rendered":"\r\n<p><span data-contrast=\"auto\">Kaparrak artropodo txikiak dira eta gaixotasun askoren bektore gisa joka dezakete. Euskadin etxabere eta animali basatiak parasitatzen dituzten kaparrak ondo aztertu badira ere, orain arte oso gutxi genekien zuzenean pertsonak ziztatzen dituztenei buruz.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233117&quot;:false,&quot;134233118&quot;:false,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559738&quot;:240,&quot;335559739&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\r\n<p><span data-contrast=\"auto\">Gure sailak berriki argitaratu duen <\/span><a href=\"https:\/\/www.mdpi.com\/2076-0817\/14\/6\/561\"><span data-contrast=\"none\">ikerketa<\/span><\/a><span data-contrast=\"auto\"> batean, lehen aldiz identifikatu ditugu zein kapar espezie diren Euskadiko ospitale eta osasun zentroetan kentzen \u00a0dituztenak bertan artatutako pertsonei, eta zer bakteria patogeno potentzial daramaten. <\/span><span data-contrast=\"none\">2019tik 2024ra bitartean, pazienteetatik kendutako 181 kapar jaso ziren Osakidetza-Euskal Osasun Zerbitzuko hainbat zentrotan.<\/span><span data-contrast=\"auto\"> Gehienak <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Ixodes ricinus<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> espeziekoak ziren (88,5%), <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Borrelia burgdorferi<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> bakterioaren bektore nagusitzat hartzen dena; bakterio horrek Lyme gaixotasuna eragiten du. Beste espezie batzuk ere identifikatu genituen, hala nola <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Rhipicephalus bursa<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">, <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Haemaphysalis punctata<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">, <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Dermacentor reticulatus<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> eta <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">D. marginatus<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6}\">\u00a0<\/span><!--more--><\/p>\r\n<p><span data-contrast=\"auto\">Teknika molekularrak erabiliz (PCR, RLB eta ADNaren sekuentziazioa), bakteria zoonotikoen presentzia hauteman genuen laginen %15,9tan. Ohikoenak <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Borrelia<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> generoko bakterioak ziren (%6,4) eta <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Rickettsia<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> generokoak (%5,1).<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233117&quot;:false,&quot;134233118&quot;:false,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559738&quot;:240,&quot;335559739&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\r\n<p><span data-contrast=\"auto\">Lan honetan hainbat bakteria zoonotiko identifikatu dira: <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Borrelia afzelii<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">, <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">B. garinii<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">, <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">B. miyamotoi<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">, <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">B. valaisiana<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">, <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Rickettsia monacensis<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> eta \u201c<em>Candidatus<\/em> Rickettsia rioja\u201d, besteak beste. Era berean, <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Anaplasma phagocytophilum<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> bakterioaren ADNaren presentzia ere atzeman dugu aztertutako kaparren %2,5etan. Hala ere, gogorarazi behar da patogenoen ADNaren detekzioak ez duela zertan esan nahi patogeno hori pertsonari transmititu denik. Gainera, ikerketa honetan ez zen ezagutzen kaparren jatorri geografikoa, eta posible da batzuk Euskaditik kanpo harrapatu izana. Hala ere, aurkikuntza hauek garrantzitsuak dira osasun publikoarentzat, izan ere, kasu horiek Osakidetzako sarean artatuko lirateke.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233117&quot;:false,&quot;134233118&quot;:false,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559685&quot;:0,&quot;335559737&quot;:0,&quot;335559738&quot;:240,&quot;335559739&quot;:240,&quot;335559740&quot;:279}\">\u00a0<\/span><\/p>\r\n<p><span data-contrast=\"auto\">Lan hau NEIKER eta Osakidetzaren arteko lankidetzari esker izan da posible, 2019an hasi zena, Donostiako Unibertsitate Ospitaletik kaparrak noizean behin bidaltzen hasi zirenean. Geroago Basurtuko Ospitalea gehitu zen, eta horri esker bilketaren eremu geografikoa zabaldu zen. Hasieran ekimen puntual gisa sortu zena, egonkortu egin da denborarekin, eta azken urtean osasun zentro eta ospitale ugaritatik modu erregularrean jasotzen ditugu laginak. Gizakien eta animalien osasunaren arteko lankidetza honek One Health ikuspegiaren adibide argia da, eta dagoeneko existitzen diren estrategiak osatzen dituen zaintza-sistema pasibo bat ezartzea ahalbidetu du.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233117&quot;:false,&quot;134233118&quot;:false,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559738&quot;:240,&quot;335559739&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\r\n<p><span data-contrast=\"auto\">Ildo beretik, NEIKERetik parte hartzen dugu beste ekimen batzuetan ere, hala nola <a href=\"http:\/\/www.pyrtick.eu\">PYRTICK<\/a> proiektu europarrean<\/span><span data-contrast=\"auto\">, kaparren banaketari buruzko ezagutza eguneratzeko eta klima-aldaketaren testuinguruan Pirinioetako ingurunean sor daitezkeen arriskuak aurreikusteko helburua duena.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233117&quot;:false,&quot;134233118&quot;:false,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559738&quot;:240,&quot;335559739&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\r\n<p><span data-contrast=\"auto\">Artikulu osoa esteka <a href=\"https:\/\/www.mdpi.com\/2076-0817\/14\/6\/561\">honetan<\/a> kontsulta daiteke: <\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233117&quot;:false,&quot;134233118&quot;:false,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559738&quot;:240,&quot;335559739&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\r\n<h5><span data-ccp-props=\"{&quot;134233117&quot;:false,&quot;134233118&quot;:false,&quot;335551550&quot;:6,&quot;335551620&quot;:6,&quot;335559738&quot;:240,&quot;335559739&quot;:240}\">\u00a0<\/span>Argazkia: NEIKEReko Animalia Osasun Saila (Nieves G\u00f3mezen eskaintza).<\/h5>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kaparrak artropodo txikiak dira eta gaixotasun askoren bektore gisa joka dezakete. Euskadin etxabere eta animali basatiak parasitatzen dituzten kaparrak ondo aztertu badira ere, orain arte oso gutxi genekien zuzenean pertsonak ziztatzen dituztenei buruz.\u00a0 Gure sailak berriki argitaratu duen ikerketa batean, lehen aldiz identifikatu ditugu zein kapar espezie diren Euskadiko ospitale eta osasun zentroetan kentzen \u00a0dituztenak [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":5585,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[296],"tags":[],"class_list":["post-5589","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-argitalpenak"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5589","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5589"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5589\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5590,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5589\/revisions\/5590"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5585"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5589"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5589"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5589"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}