{"id":5021,"date":"2024-07-20T16:27:03","date_gmt":"2024-07-20T14:27:03","guid":{"rendered":"http:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/tesis-doctoral-dipteros-culicidos-vectores-de-patogenos-que-afectan-a-la-salud-animal-y-publica-en-el-pais-vasco-en-un-contexto-de-cambio-global\/"},"modified":"2024-07-20T16:30:23","modified_gmt":"2024-07-20T14:30:23","slug":"tesis-doctoral-dipteros-culicidos-vectores-de-patogenos-que-afectan-a-la-salud-animal-y-publica-en-el-pais-vasco-en-un-contexto-de-cambio-global","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/tesis-doctoral-dipteros-culicidos-vectores-de-patogenos-que-afectan-a-la-salud-animal-y-publica-en-el-pais-vasco-en-un-contexto-de-cambio-global\/","title":{"rendered":"Doktorego Tesia: Animalien osasunari eta osasun publikoari eragiten dioten patogenoen bektore diren diptero kulizidoak Euskadin, aldaketa globalaren testuinguruan"},"content":{"rendered":"<p>Fatima Goiri Presmanes lankideak &#8221; Animalien osasunari eta osasun publikoari eragiten dioten patogenoen bektore diren diptero kulizidoak Euskadin, aldaketa globalaren testuinguruan&#8221; doktore-tesia defendatu zuen duela gutxi. Defentsa 2024ko uztailaren 19an egin zuen, 11:30ean, Leioako Medikuntza eta Erizaintza Fakultateko Batzar Aretoan. Ana L. Garcia Perez eta Aitor Cevidanes doktoreek zuzendu dute tesia.<\/p>\n<p>Tesiak eltxoen banaketa, ugaritasuna eta dinamika ekologikoa jorratu ditu Euskadin, bereziki aldaketa globalaren testuinguruan eta espezie inbaditzaileen agerpen gero eta handiagoaren testuinguruan, hiru helburu nagusitan bilduta: Culicidae espezieak identifikatzea hainbat ingurunetan, <em>Aedes<\/em> spp. espezie inbaditzaileen banaketa aztertzea, eta eltxoen espezieen elikadura-ereduak aztertzea urbanizazio-gradiente batean zehar.<\/p>\n<p>Lehenengo ikerketan, 2018-2019 aldian eginikoan, eltxoak aztertu ziren Euskadiko bi hezegunetan, hainbat metodologia erabiliz. Morfologia klasikoaren eta\/edo metodo molekularren bidez, bertako 22 espezietako 1529 eltxo identifikatu ziren. Orokorrean, espezie ugariena <em>Coquillettidia<\/em> <em>richiardii<\/em> izan zen, ondoren <em>Aedes<\/em> <em>rusticus<\/em>, <em>Culex<\/em> <em>pipiens<\/em> s.l. eta Culex <em>modestus<\/em>. Odolez elikatutako eltxo emeetan, 11 ostalari ornodunen DNA identifikatu zen: sei ugaztun eta bost hegazti.<\/p>\n<p>Bigarren azterketan, eltxoen aniztasuna eta ugaritasuna ikertu zen Euskadiko hiru animalia-babesgunetan, landa-eremuetan edo hiri-inguruetan kokatuakoak, eta guztira 224 eltxo harrapatu ziren. Harrapaketen % 77 <em>Culex<\/em> <em>pipiens<\/em>\/<em>Cx<\/em>. <em>torrentium<\/em> izan zen. Argi ultramorezko tranpak argi gorikoak baino eraginkorragoak izan ziren.<\/p>\n<p>Hirugarren lanean, 2019an eta 2020an egindakoan, eltxoen konposizioa eta ugaritasuna ikertu zuen Euskadiko hiri-gune berdeetan eta hilerrietan. Denera 21 espezie identifikatu ziren, eta <em>Culex<\/em> <em>pipiens<\/em> s.l. izan zen ohikoena. Gasteizek espezie-aberastasun handiena izan zuen. Eltxoen jarduerak gorakada nabarmena izan zuen uztailean edo abuztuan. Gainera, odolez elikatutako emeetan ostalariaren DNAren analisiak agerian utzi zuen <em>Cx<\/em>. <em>pipiens<\/em> s.l. espeziearen elikadura-lehentasunak hiriko hegaztien espezie arruntak zirela.<\/p>\n<p>Azkenik, 2021ean egindako laugarren azterketan, <em>Aedes<\/em> inbaditzaileak aztertzeko tranpak (obitranpak) jarri ziren 45 udalerritako 113 laginketa-puntutan. <em>Aedes<\/em> <em>albopictus<\/em> eta <em>Aedes<\/em> <em>japonicus<\/em> espezien banaketa zabala antzeman zen, eta zenbait udalerritan hauen presentzia berretsi zen. <em>Aedes<\/em> <em>albopictus<\/em>, eltxo tigrea, populazio-dentsitate handiagoko udalerrietan eta eremu suburabanoetan aurkitzeko aukera handiagoa erakutsi zuen; <em>Ae<\/em>. <em>japonicus<\/em>, berriz, populazio-dentsitate txikiagoko udalerrietan eta hiri-inguruko eremuetan izan zen nagusi.<\/p>\n<p>Eltxoen espezieei buruzko azterketak funtsezkoak dira gaixotasunen transmisioan duten zeregina ulertzeko eta kudeaketa-estrategia espezifikoak diseinatzeko. Tesiak hainbat laginketa-teknikaren garrantzia azpimarratzen du eltxoen espezieen konposizioa eta ugaritasuna ezaugarritzeko, baita haien lehentasun trofikoak eta portaera ere. Lan honek informazio garrantzitsua ematen du osasun publikorako, urbanizazioaren eta aldaketa globalaren testuinguruan.<\/p>\n<p>Zorionak! Animalia Osasun Sailetik zorte ona opa dizugu zure etapa berrian!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fatima Goiri Presmanes lankideak &#8221; Animalien osasunari eta osasun publikoari eragiten dioten patogenoen bektore diren diptero kulizidoak Euskadin, aldaketa globalaren testuinguruan&#8221; doktore-tesia defendatu zuen duela gutxi. Defentsa 2024ko uztailaren 19an egin zuen, 11:30ean, Leioako Medikuntza eta Erizaintza Fakultateko Batzar Aretoan. Ana L. Garcia Perez eta Aitor Cevidanes doktoreek zuzendu dute tesia. Tesiak eltxoen banaketa, ugaritasuna [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":5018,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[298],"tags":[],"class_list":["post-5021","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekitaldiak"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5021","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5021"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5021\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5023,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5021\/revisions\/5023"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5018"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5021"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5021"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.blogsanidadanimal.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5021"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}